• Zihniyet devriminin temelinde yatan kavramlar ve düşünce akımlar? Milliyetçilik, Rönesans, demokrasi, modernleşme, pozitivizm, eşitlik, insan hakları, bireysel özgürlük, realizm, klasizm, sembolizm.
• Osmanlı Dev.deki yenileşme hareketi ne zaman başlamıştır? XIX. Yy. ilk yarısında başlamıştır.
• Tanzimat sonrasında ortaya çıkan edebi türler? Roman, hikâye, deneme, makale, tiyatro, gazete, tenkit, fıkra, hatıra, mektup
• Tanzimat döneminde ilk olma özelliğine sahip gazeteler? Takvim-i Vakayi (ilk resmi gazete), Tercüman-ı Ahval (ilk özel gazete), Ceride-i Havadis( yarı resmi gazete).
• Ceride-i Havadis kim tarafından, ne zaman çıkartılmıştır? William Churchill adında İngiliz bir tüccar tar.dan 1840’da çıkartılmıştır.
• Tercüman-ı Ahval ne zaman, kim tar.dan çıkartılmıştır? 1860’ta Agah Efendi tar.dan çıkartılmıştır. Şinasi’nin büyük bir payı vardır.
• Takvim- Vakayi 1831’de devletin resmi organıdır.
• Tanzimat döneminde ortaya çıkan diğer gazeteler? Tasvir-i Efkar(1862-Şinasi), Muhbir(1867-Filip Efendi, Ali Suavi), İbret(1871- İskender Efendi, daha sonra N.Kemal.), Hürriyet, Basiret…
• İlk resimli gazete çıkaran Ayine-i Vatan(1866), Muhip, Utarit.
• İlk kadın gazetesi eki olan Terakki(1868)
• İlk çocuk gazetesi yayını yapan Mümeyyiz(1869)
• Tanzimat döneminde gazetenin işlevi? Devletin, milletin gelişimini ve kalkınmasını sağlamak, ilim sunmak, okul görevi, muhtaç insanlara yardım etmek…
• Öğretici anlatım türünün özellikleri? – Açıklama, aydınlatma, bilgi verme amaçlı- söz sanatlarına yer verilmez- dil sade.
• Tanzimat dönemi öğretici metinlerinde işlenen yeni kavramlar? Bilim, hürriyet, batılılaşma, adalet, eşitlik, kanun.
• Dil ve edebiyat üzerine görüşlerini Londra’da çıkan Hürriyet gazetesinde yayımladığı “Şiir ve İnşa” makalesinde anlatan şair? Ziya Paşa.
• Yeni şiire Avrupai şekli ve kafiye tarzını veren şair? Abdülhak Hamit Tarhan.
• Tanzimat döneminde hece ölçüsünü kullanan şairler? Ziya paşa, N.Kemal, Recaizade Mahmut Ekrem, Abdülhak Hamit.
• Terkib-i Bent, Terci-i Bent ile meşhur şair? Ziya Paşa.
• Şiir ve inşa’da divan şiirin bizim olmadığını söylemiş, daha sonra da Harabat(Divan Şiiri Antolojisi)’ta âşık şiirini eleştirmiştir.
• Edebiyatta hürriyet kavramını ilk kullanan şair? N.Kemal.
• N.Kemal’in eserlerinde görülen edebi akım? Romantizm
• N.Kemal’de ilkler? – İlk edebi roman(İntibah), ilk tarihi roman(Cezmi), ilk edebi eleştiri(Tahrib-i Harabat, Takip),ilk eleştiri(Renan Müdafaannamesi)
• Şinasi’de ilkler?- İlk özel gazete(1860’ta Tercüman-ı Ahval), ilk makale(Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi), ilk piyes(Şair Evlenmesi), noktalama işaretlerini ilk o kullandı, ilk şiir çevirilerini yaptı,Tanzimat şiirinde konu birliğine ve bütün güzelliğine önem verildi.
• Aruz ölçüsüne yenilik getiren şair? Hamit.
• Tanzimat şiirinde yapı olarak ne gibi değişiklik yapıldı? Yapı özelliği aynı, içerikte değişiklik yapıldı.
• Romantizmden realizme geçişi sağlayan yazar ve eser? Samipaşazade Sezai, Sergüzeşt.
• (Ahmet Mithat Efendi)Felatün Beyle Rakım Efendi’deki temel çatışma? Doğu ve Batı kültürlerinin farklılığı
• Destan ve roman karşılaştırması? Mekân belirli-belirsiz, olağanüstü özellikler var-yok, kahramanlar tasvir edilirken değişiklik yok-var.
• Tanzimat döneminin en çok okunan yazarı? Ahmet Mithat Efendi.
• Türk tiyatrosu kaça ayrılır? Geleneksel Türk tiyatrosu, Modern Türk Tiyatrosu
• İlk küçük hikâye denemesi? Ahmet Mithat Efendi-Letaif-i Rivayet.
• Batılı anlamda ilk tiyatro? Şinasi- Şair Evlenmesi
• Realist olarak köye yönelik yazılan ilk roman? Nabizade Nazmı- Karabibik
• Tanzimat döneminde etkili olan akımlar? Romantizm, Realizm, Klasizm.
• Romantizm?- Duygusallık, bireysellik ve lirizm, tabiata kaçış, hürriyet, melankoli ve hüzün
• Realizm? Gerçeğe uygun gözlem, objektiflik, sanat gerçek ve güzellik içindir, sade ve anlaşılır bir dil
• Klasizm? Konu olaylarda gerçeğe benzerlik, akıl ve sağduyuya önem vermek, toplumsallık ön planda, açık ve anlaşılır bir dil
• Servet-i Fünun anlamı? Fenlerin Serveti
• 1891’de Ahmet İhsan.1896’da Tevfik Fikret başa geldi
• Servet-i Fünun döneminde sanat anlayışı? Sanat sanat içindir.
• Servet-i Fünun Edebiyatı adını nerden aldı? Dergiden
• Servet- i Fünun Edebiyatı öğretici metinleri? – Tenkit, gezi yazısı, hatıra
• Servet-i Fünun Dönemi öğretici metinlerinde Tanzimat Döneminin aksine bireysel konuların işlenmiş olmasının sebebi? Baskı- Sanatta estetik kaygı ve zevk anlayışının benimsenmesi
• Türk Edebiyatı’nda bugün “Gezi Notları” dediğimiz seyahat edebiyatının ilk ve en başarılı örneklerini veren sanatçı? Cenap Şahabettin
• Servet-i Fünun Edebiyatı’nda kullanılan nazım şekilleri? Sone, Terza-rima. Yeni bir serbest nazım çığırı açtılar.
• Servet-i Fünun şiirindeki kafiye görüşü? Kafiye kulak içindir.
• Servet-i Fünun şiirinde etkili olan akımlar? – Parnasizm, Sembolizm.
• Türk edebiyatında düzyazı-şiir sınırları içinde değerlendirilebilecek ilk denemeler? Abdülhak Hamit, R. Mahmut Ekrem, Mehmet Celal, Mustafa Reşat.
• Düzyazı-şiirin yaygınlaşması ve moda haline geldiği dönem? Edebiyat-ı Cedide.-Sanatçılar Halit Ziya, Mehmet Rauf, Hüseyin Cahit, Ahmet Hikmet, Celal Sahir, Faik Ali.
• Modern hikayenin anlatım özellikleri? Hakim Bakış açısı, Kahraman anlatıcı, Müşahit(Gözlemci).
• Servet-i Fünun Edebiyatı’nın özellikleri? Maupassant tarzı hik. Tercih edilmiş.
• Servet-i Funun hik.de etkili olan akımlar? Realizm, naturalizm.
• Mensur şiirinin özelliği? Mısralardan değil satırlardan oluşur.
• Modern hikayenin ilk örneklerinin verildiği dönem? Tanzimat(En başarılı Servet-i Fünun)
• Servet-i Fünun romanlarında etkili olan akım;? Realizm
• Fecr-i Ati topluluğun sloganı? Sanat şahsi ve muteremdir.
• Batılı şiir tarzlarının ilk örneklerini veren? Servet-i Fünuncular.
• Edebiyatımızda ilk roman? Taaşşuk-u Talat-ı Fitnat.
• İlk çeviri roman? Kamil Paşa’nın yaptığı Telemak.
• İlk realist romancı Recaizade Mahmut Ekrem(Araba Sevdası)
• İlk kadın romancı? Fatma Aliye Hanım- Muhadarat
• İlk pastoral şiir? A.Hamit Tarhan-Sahra.
• İlk psikolojik roman denemesi? Nabızade Nazım- Zehra.
• İlk eleştirmen? N.Kemal.
• Türk Edebiyatı’nda yayınlanmış ilk öykü kitabı? Emin Nihat Tarlan- Müsameratname(1872)
• Mensur şiirin en kuvvetli şairi? Halit Ziya.
• Türk edebiyatında batıdan yapılan ilk fabl çevirisi?Şinasi tar.dan.
• Beyanname ile yayın hayatına giren ilk edebiyat topluluğu? Fecr-i Ati.
• Cumhuriyet sonrası ilk beyanname yayınlayan edebi topluluk? Yedi Meşaleciler.
• Batı tekniğine uygun ilk roman? Aşk-ı Memnu.
• Aruzla yazılan ilk manzum tiyatro eseri? Eşber-Hamit.
• Heceyle yazılan ilk manzum tiyatro eseri? Binnaz- Yusuf Ziya Ortaç.
• Edebiyatımızdaki ilk antoloji? Harabat-Ziya Paşa.
• Edebiyatımızdaki ilk atasözleri kitabı? Durub-ı Emsal-i Osmaniye-Şinasi.
• Edebiyatımızdaki ilk hikaye kitabı? Letaif-i Rivayet-A.Mithat.
• Basılan ilk küçük hikaye kitabı? Küçük Şeyler- Samipaşazade Sezai.
• İlk çağdaş romanımız? Mai ve Siyah.
• İlk mizah gazetemiz? Diyojen-N.Kemal
• İlk edebi topluluk? Servet-i Fünun.
• Edebiyatımızda anjabmanı ilk kez kullanan? Tevfik Fikret.
• İlk tiyatro çevirilerini ve uyarlamalarını yapan? Ahmet Vefik Paşa.
• İlk defa şiire isim koyan? Şinasi
• Uyaksız ilk şiir örneği? Hamit-Validem
• İlk mizah dergisi? Diyojen-Teodor Kasap.
• İlk eleştiri yazısı? N.Kemal- Edebiyatımız Hakkında Bazı Mülahazat-ı Şamildir.
• Vatan şairi? N.Kemal
• Akşam Şairi? Ahmet Haşim
• Şair-i Azam? Hamit.
• Servet-i Fünun döneminin bağımsız romancısı HÜSEYİN RAHMİ
• Servet-i Fünun dönemi romanında REALİZM ve NATURALİZM; şiirde SEMBOLİZM ve PARNASİZM etkilidir.
• Servet-i Fünun döneminde bağımsız kalmış sohbet ve fıkra üstadı AHMET RASİM
• Servet-i Fünun döneminin kapanmasına yol açan Edebiyat ve Hukuk Makalesi’nin yazarı HÜSEYİN CAHİT
• Servet-i Fünun döneminin Namık Kemal’i SÜLEYMAN NAZİF
• Sembolizmin edebiyatımızdaki ilk temsilcisi(tıp eğitimi almış) CENAP ŞAHABETTİN
• Sürrealizm sanatçıları bizde II.YENİCİLER
• Servet-i Fünun döneminde aruzu Türkçeye en iyi uygulayan şair TEVFİK FİKRET
• Servet-i Fünun döneminde diğer sanatçıların tersine toplumsal konularla ilgilenen şair TEVFİK FİKRET
• Tevfik Fikret’in heceyle yazdığı tek şiir kitabı ŞERMİN
• Milli Edebiyat döneminde kaleme alınan ve içinde Türk kelimesi geçen eser ve yazarları: Ö. SEYFETTİN- PRİMO TÜRK ÇOCUĞU(uzun hik.); Z.GÖKALP- TÜRKÇÜLÜĞÜN ESASLARI, TÜRKLEŞMEK- İSLAMLAŞMAK-MUASIRLAŞMAK, TÜRK MEDENİYETİ TARİHİ, TÜRK TÖRESİ(nesir); M.EMİN YURDAKUL- TÜRKÇE ŞİİRLER, TÜRK SAZI, EY TÜRK UYAN(şiir); TÜRKÜN HUKUKU(nesir); F.KÖPRÜLÜ- TÜRK EDEBİYATI TERİHİ, TÜRK EDEBİYATINDA İLK MUTASAVVIFLAR, TÜRK SAZ ŞAİRLERİ ANTOLOJİSİ (nesir); H.EDİP ADIVAR- TÜRK’ÜN ATEŞLE İMTİHANI(anı)’dır.
• Anadolu hayatının eserlerde yer almaya başladığı dönem MİLLİ EDEBİYAT
• Milli Edebiyat fitilini ateşleyen şair M.EMİN
• Neo-klasik şair olarak tanınan sanatçı YAHYA KEMAL
• Maupassant tarzı öykünün en önemli temsilcisi Ö.SEYFETTİN
• Y. Kemal’in heceyle yazdığı tek şiiri OK
• Milli şair unvanı ile tanınan sanatçı M. EMİN
• Türk Edebiyatı’nda öykünün önemini kavratan ve öyküden başka bir tür denemeyen yazarımız Ö. SEYFETTİN
• Filozof unvanı ile tanınan sanatçımız RIZA TEVFİK
• Beş Hececiler içinde şairlik yeteneği en üst düzeyde olan, aruzu da çok iyi kullanan sanatçımız FARUK NAFİZ ÇAMLIBEL
• Beş Hececiler içinde ulusal duygulara en çok vurgu yapan, yiğitlik temasının altını çizen şair ENİS BEHİÇ KORYÜREK
• Beş Hececiler içinde şiirindeki hüzün ve melankolinin fazlalığıyla tanınan, egzotik duygular içinde şiir yazan şair HALİT FAHRİ OZANSOY
• Beş Hececiler içinde Divan şiirinin nazım şekillerini heceye uyarlayarak yazdığı gazele benzeyen şiirleriyle hatırlanan şair ORHAN SEYFİ ORHON
• Milli Edebiyat hitabet ve nutuk alanındaki ismi HAMDULLAH SUPHİ TANRIÖVER
• Milli Edebiyat döneminin bağımsız şairi olan ve İstanbul şairi olarak bilinen sanatçımız Y.KEMAL[size=6]
|
